Ní na ní nuận
1. Hôm qua mình khởi sự đọc The Philosophy Book, lâu rồi mới có sách hay để đọc và để ghiền như vậy.
2. Sách dày, viết về chủ đề khó, nhưng khá dễ hiểu và thích lắm. Nói về triết học, các bạn viết sách ghi nhận mốc lịch sử đầu tiên của nó là khi người ta bắt đầu đặt câu hỏi. Người ta ở đây là ông Thales Miletus, sau khi đi du lịch và du học đã đời ở Ai Cập, ổng bắt đầu một ngàn câu hỏi vì sao, mà không chịu chấp nhận những giải thích và hiểu biết tưởng chừng hiển nhiên mà con người được cung cấp từ tín ngưỡng.
3. Bàn về Thales Miletus, sách giảng rằng, điều quan trọng nhất mà ông mang lại không phải là đáp án hay câu trả lời cho những thắc mắc của ông hay của những người khác, mà là ông ổng đã bắt đầu truyền thống hỏi, chất vấn, và không tin như một cách tìm hiểu và chiêm nghiệm vũ trụ, thế giới và vạn sự xung quanh, mở đầu cho tất cả những câu hỏi, quá trình hỏi, và đáp án về sau, mở đầu cho cả triết học.
4. Nghĩa là, điều cốt yếu là không chấp nhận hiển nhiên mà biết cách hỏi và nghi vấn. Điều con người đạt được khi đặt câu hỏi không hẳn là đáp án, dù rằng nó là đích đến cuối cùng mà chính là quá trình hỏi, thông qua đó người ta thực sự suy nghĩ và chiêm nghiệm.
Bên cạnh đó, câu hỏi đặt ra đến đâu, nông sâu thế nào? Đơn giản là, sự vật càng phức tạp, nghĩa là càng nằm ở phía cuối ở quá trình tư duy thì càng dễ bị nghi ngờ và thường "bị hỏi". Tuy nhiên, có những vấn đề đặt lồ lộ trước mắt, sát đến nó nó có vẻ hiển nhiên, mà thực ra là bạn không thấy. Khả năng nhận biết những vấn đề đó, nghi vấn và thách thức những giả định đó giúp ta hướng tới những vấn đề cốt lõi tận cùng của triết học. Ví dụ, bạn có thể hỏi, tại sao tại sao trời mưa? Nhưng bạn cũng có thể cắc cớ hỏi, trước tiên hết tại sao lại có bầu trời, tại sao lại có vũ trụ, tại sao lại có tồn tại thay vì hư không?
Mình thì có thể hỏi, vì sao triết học có thể được viết đơn giản và hay như vầy, hay là, vì sao lại có cuốn sách nầy =.=
Và khi biết hỏi, bạn đang tư duy triết học đó!
5. Mình sắp đi dạy. Mình cũng muốn hướng dẫn cho học trò biết đặt câu hỏi, để cho các bạn tranh luận, dù đôi khi không tìm được câu trả lời. Nhưng ít ra là các bạn thực sự suy nghĩ, chiêm nghiêm, chứ không chấp nhận, không tin vào các định nghĩa trào lưu.
Ước mong thế thôi chứ hông biết làm được không, vì cũng theo sách, Phật dạy không nên ham muốn, không sân si :)
2. Sách dày, viết về chủ đề khó, nhưng khá dễ hiểu và thích lắm. Nói về triết học, các bạn viết sách ghi nhận mốc lịch sử đầu tiên của nó là khi người ta bắt đầu đặt câu hỏi. Người ta ở đây là ông Thales Miletus, sau khi đi du lịch và du học đã đời ở Ai Cập, ổng bắt đầu một ngàn câu hỏi vì sao, mà không chịu chấp nhận những giải thích và hiểu biết tưởng chừng hiển nhiên mà con người được cung cấp từ tín ngưỡng.
3. Bàn về Thales Miletus, sách giảng rằng, điều quan trọng nhất mà ông mang lại không phải là đáp án hay câu trả lời cho những thắc mắc của ông hay của những người khác, mà là ông ổng đã bắt đầu truyền thống hỏi, chất vấn, và không tin như một cách tìm hiểu và chiêm nghiệm vũ trụ, thế giới và vạn sự xung quanh, mở đầu cho tất cả những câu hỏi, quá trình hỏi, và đáp án về sau, mở đầu cho cả triết học.
4. Nghĩa là, điều cốt yếu là không chấp nhận hiển nhiên mà biết cách hỏi và nghi vấn. Điều con người đạt được khi đặt câu hỏi không hẳn là đáp án, dù rằng nó là đích đến cuối cùng mà chính là quá trình hỏi, thông qua đó người ta thực sự suy nghĩ và chiêm nghiệm.
Bên cạnh đó, câu hỏi đặt ra đến đâu, nông sâu thế nào? Đơn giản là, sự vật càng phức tạp, nghĩa là càng nằm ở phía cuối ở quá trình tư duy thì càng dễ bị nghi ngờ và thường "bị hỏi". Tuy nhiên, có những vấn đề đặt lồ lộ trước mắt, sát đến nó nó có vẻ hiển nhiên, mà thực ra là bạn không thấy. Khả năng nhận biết những vấn đề đó, nghi vấn và thách thức những giả định đó giúp ta hướng tới những vấn đề cốt lõi tận cùng của triết học. Ví dụ, bạn có thể hỏi, tại sao tại sao trời mưa? Nhưng bạn cũng có thể cắc cớ hỏi, trước tiên hết tại sao lại có bầu trời, tại sao lại có vũ trụ, tại sao lại có tồn tại thay vì hư không?
Mình thì có thể hỏi, vì sao triết học có thể được viết đơn giản và hay như vầy, hay là, vì sao lại có cuốn sách nầy =.=
Và khi biết hỏi, bạn đang tư duy triết học đó!
5. Mình sắp đi dạy. Mình cũng muốn hướng dẫn cho học trò biết đặt câu hỏi, để cho các bạn tranh luận, dù đôi khi không tìm được câu trả lời. Nhưng ít ra là các bạn thực sự suy nghĩ, chiêm nghiêm, chứ không chấp nhận, không tin vào các định nghĩa trào lưu.
Ước mong thế thôi chứ hông biết làm được không, vì cũng theo sách, Phật dạy không nên ham muốn, không sân si :)
Comments
Post a Comment